Z dniem 01 marca 2011 r. w życie weszła zmiana ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe (Dz.U. z 2000 r. Nr 50, poz. 601 z późn. zm.) zaostrzająca rygory wobec osób jadących bez biletu i nie wykonujących w trakcie kontroli poleceń kontrolerów komunikacji miejskiej.

Po zmianie, zgodnie z art. 33a Prawa przewozowego :

1) w razie odmowy zapłacenia należności - kontroler ma prawo żądać okazania dokumentu umożliwiającego stwierdzenie tożsamości podróżnego,
2) w razie niezapłacenia należności i nie okazania dokumentu - kontroler ma prawo ująć podróżnego i niezwłocznie oddać go w ręce Policji lub innych organów porządkowych, w celu ustalenia jego tożsamości.

Do czasu przybycia funkcjonariusza Policji lub innych organów porządkowych, podróżny obowiązany jest pozostać w miejscu przeprowadzenia kontroli albo w innym miejscu wskazanym przez kontrolera.

Jednocześnie, art. 87a Prawa przewozowego uznaje za wykroczenie zagrożone karą grzywny sytuację, kiedy pasażer jadący bez biletu, odmawia zapłacenia należności i okazania dokumentu, umożliwiającego stwierdzenie jego tożsamości.
Podobnie na podstawie art. 87 b Prawa przewozowego, nie pozostanie w miejscu kontroli albo w innym miejscu wskazanym przez kontrolera do czasu przybycia funkcjonariusza Policji lub innych organów porządkowych stanowi wykroczenie podlegające karze grzywny.

Tym samym po nowelizacji Prawa przewozowego, konsekwencje odmowy okazania dokumentu tożsamości czy próba ucieczki z miejsca kontroli mogą być znacznie dotkliwsze niż dotąd, kiedy pasażera dotyczyła wyłącznie opłata dodatkowa nakładana przez kontrolera biletów.
Obecnie, w opisanych sytuacjach, Policja może ukarać gapowicza mandatem do 500 PLN, a sąd grzywną wymierzaną nawet do 5.000 PLN.

Omawiana nowelizacja uprawnia kontrolerów do ujęcia gapowicza, który odmawia okazania dokumentu tożsamości lub próbuje oddalić się z miejsca kontroli. Ujęcie może wiązać się z koniecznością zastosowania przymusu w granicach niezbędnych do zapobieżenia oddaleniu się zatrzymanego, a nawet z krótkotrwałym pozbawieniem wolności, np. w zamkniętym pojeździe, przed oddaniem takiej osoby w ręce Policji.
W ramach ujęcia możliwe jest także doprowadzenie do najbliższego posterunku Policji. W razie stwarzania oporu przez osobę ujmowaną dopuszczalne jest stosowanie siły fizycznej w stopniu nie przekraczającym potrzeb jej zatrzymania adekwatnie do sytuacji, a kontrolerzy pracujący w Bydgoszczy, przeszli w tym zakresie specjalistyczne szkolenie.

Bydgoszcz, dnia 17 maja 2011 r.